Zelfbouw - Achterwand
 Algemeen

Mééstal begin je de hobby van aquarist met een klein bakje "voor de gezelligheid". Bij vele blijft het daar ook bij terwijl andere helemaal gegrepen worden door de tropische temperaturen, zoals ook ik gegrepen werd.

Men schaft een groter aquarium aan, richt het in, en dán begint het pas !!!

Plantje zus en rotsje zo. Hier nog een visje, daar nog een garnaaltje vandaan halen. Zo groeit het aquarium steeds verder uit. Al vrij snel merk je dat je er niet helemaal tevreden over bent, ondanks dat het al een behoorlijk aanzien heeft gekregen. Dán komt de creatieve geest om de hoek kijken !

Dán komt het moment dat je af wilt van de poster achter je zquarium en ga je op zoek naar een zgn 2d achtergrond. Al gauw merk je dat dit een ware aanslag op je beurs word !

Een eenvoudige wand voor een aquarium van 150 x 50 x 50 kost je tussen de 150 tot 300€ en een zijwandje 50 tot 100€. Kortom, wil je één wand en zijwand dicht maken, mag je rekenen op 200 tot 400€. Bovendien heb je dan nóg niets apparts !

Vandaar dat ik hier iets écht apparts ga laten zien !

Je word hier getuigen van het stap voor stap ontstaan van een apparte 3d achterwand en wel voor een héél aantrekkelijke prijs !

Een achterwand die door IEDEREEN te maken is !

Benodigden :
Benodigde materialen.
pur/pir isolatie platen.
Decoratieverf.

Benodigde gereedschappen.

Stanleymes
Staalborstel
Kwasten

Handige Extra`s
Hobby Brander
Dremel

Stap 1: Voorbereiding;

Vóór dat je begint, moet je aller eerst bedenken wát het tema van je achterwand word ?
Moet het enkel stenen uitbeelden of een oever etc.

Bovendien moet je GOED bedenken waar je al je slangen en pijpen gaat laten.


Je snijt de platen vervolgens op de gewenste maat.
Als ze op maat zijn, is het handig als je ze eerst in het aquarium in past. Óf je vertrouwd gewoon op je eigen meetkunsten .


afb. 1

afb. 2
Stap 2:
Teken nu de hoofdlijnen op de Pur-platen (afb.1)

Houd er rekening mee als je zijwanden wilt gebruiken, zodat je patroon daar straks in door loopt !


Rasp met staalborstel óf kleinere staalborsteltolletjes die voor de boormachine te koop zijn, in grote lijnen de purschuim weg !

Op afbeelding 2, 3 en 4 zie je het verloop.
Stap 3: Voor bewerking;

Als de achterwant in grovve lijnen uitgewerkt is, zet dan de zijwand er op en zet het werk aan de rand verder voort, zodat het straks mooi in elkaar over loopt !

Daar na kan je de zijwand plat leggen om het relief verder aan te brengen. Zoals je hier naast ziet, word het redelijk grof van structuur. Je moet er dus rekening mee houden dat alles nog ietsjes dunner gaat worden !!



afb. 3
Stap 4 Fijne afwerking;

Als dat klaar is, zet je beide wanden overeind zodat je beide overlopen nog wat bij kunt werken.
Vervolgens kan je alle delen plat leggen en fijn afwerken. Dit kan je met schuurpappier doen. Maar hier voor is een Dremel wel een uitermate handig stukje gereedschap.


afb. 4
Stap 5 Branden;

Ben je helemaal tevreden met je creatie, heb ik nog een extra tip !

Pak nu een hobbiebrander en zet deze op een lage stand. Haal hem vervolgens snel en op een afstand van 25 tot 35 cm langs je werk op en neer.
Hier door smelt de bovenlaag héél licht en ontstaat er als het ware een heel dun hard beschermlaagje op de achterwand.

Bovendien haal je hier mee alle losse vlokjes en oneffenheidjes weg !

Op dit moment moet je een crusiale keuze maken !

afb. 5

Pas op de Plaats !!

Nu het relief klaar is, komt er een moment om even rust te nemen om tot persoonlijke overweging te komen.


Op het internet zal je vast al wel meer gelezen hebben over achterwanden, tempex, tegellijm, epoxy hars etc.etc.

Dat wanneer je met tegellijm aan de gang gaat dat je dan ook moet aflakken met epoxyhars of botenlijm om te voorkomen dat je waterhardheid door de tegellijm enorm stijgt. Maar dat je wel tegellijm moet gebruiken om je tempex te beschermen. Vandáár dat ik géén tempex heb gebruikt maar Pur/pir platen !

Deze zijn veel sterker, fijner van structuur, waar door ze minder kwetsbaar zijn en door de brander behandeling, is er echt geen vis meer die de wand nog beschadigt !
Bovendien maak je gebruik van decoratieverf op waterbasis, welke geheel onschadelijk is voor je Flora en Fauna.

Dus eigenlijk is tegellijm en het gedoen met epoxie etc., geheel overbodig geworden !
Maar om deze pagina zo volledig mogelijk te maken, heb ik in dit voorbeeld tóch tegellijm gebruikt maar hoeft dus beslist niet !!

Je hebt dus de volgende keuze nl;

Keuze 1: Om het hele verhaal over tegellijm over te slaan, ga je hier gelijk door naar Stap schilderen.

Keuze 2: Je bent tóch bang dat je achterwand zal gaan beschadigen doordat bepaalde vissen en aan gaan zitten knagen of gaan schuren. Om je achterwand te beschermen zet je hem dan idd in Tegellijm. Om vervolgens direct af te lakken met decoratieverf óf epoxy hars. Het verhaal over epoxy ga ik niet nóg eens behandelen want dáár staat het internet al vol mee. Maar de tegellijm wil ik wél omschrijven in combinatie met verven met decoratieverf op waterbasis. Lees hier onder verder.


afb. 6

Stap 6: Tegellijmen;

Nu je gekozen hebt voor de afwerking met tegenlijm, word het tijd om de tegellijm aan te gaan maken. Om even een onzinverhaal uit de wereld te helpen ....

Je hoort allerlei verhalen over laagje voor laagje héél dun op brengen en dagen drogen tussendoor.

ONZIN !
Je kan gewoon poeder tegenlijm aanmaken en met een kwast stevig opbrengen. Sterker nog, je weet nú in ieder geval zeker dat de lagen onderling niet los gaan laten van elkaar ! Bovendien gebruiken we het véél sterkere Pur/pir materiaal, ipv tempex, waar bij wel vaak scheurtjes op traden.

Ik heb jaren niks anders gedaan dat meters tegels per dag gelegd en gelijmd. Ook regelmatig over bestaand tegelwerk heen. Wat inhield dat er soms wel 8 mm tot 1 cm lijm onder moest komen om mooi vlak werk af te kunnen leveren.

Als de lijm daar niet geschikt voor zou zijn geweest dan had menig badkamer en keuken al in elkaar gestort geweest !!

Je moet alleen wél voldende de tijd geven om intens te kunnen drogen. Zolang je dát maar doet, is er absoluut NIETS aan de hand. Immers gebruik je de lijm als beschermlaag en niet om het model te bepalen want dát had je nl eerder al met de purschuim moeten doen !

afb. 7

afb. 8
Op afbeelding 7 zie je het eindresultaat na intensief drogen ( 5 dagen)

Omdat de platen kleiner zijn dan mijn aquarium lang is, heb ik nog een stuk bijgemaakt, zie Afbeelding 8.

Dit deel is echter wél van piepschuim, enkel omdat ik dat had liggen. Het is ook nog niet zeker óf ik het er bij aan zet. Vandaar dat ik er met de grote achterwand al rekening mee heb gehouden dat ik hem ook zónder dat extra deel kan gebruiken.

Ruimtelijke werking; ("even" tussendoor.)

Het eindresultaat begint al aardig zichtbaar te worden.
Foto 9 was eigenlijk al eerder gemaakt en hier zie je dat hij nog aan het drogen was.

Foto 10 laat het aanzetstuk zien wat ik later heb gemaakt. Maar nu alles vorm krijgt, heb ik steeds meer het gevoel dat ik dit deel weg ga laten.

Het nadeel van een geheel dichte wand is dat het meestal een opgesloten gevoel geeft. Door de achterwand deels vrij te laten schep je extra ruimte. Dat heeft weer een positieve werking op het effect wat je achterwand moet creëren. Maar dat is ieders persoonlijke smaak en afhankelijk van wát men wil creëren.

In mijn geval heb ik gekozen voor een oeverdeel uit een mangroven woud. Daar bij is lucht en licht ook van belang.

Heb je nou het plan om bv een grot of rotskust te nasinchroniseren, geeft dat meer gesloten effect alleen maar extra dimensie.


afb. 9

afb. 10

afb. 11
Stap 7: Schaduw Schilderen;

De achterwand is nu eigenlijk klaar, om afgewerkt te worden. (fig.11)

Hier voor gebruik ik decoreverf op waterbasis welke zijn dienst al bij vele aquarium projecten heeft bewezen !

De éérste schilderfase gebruik ik zwart om alle schaduwwerking aan te brengen. Hier zie je later maar héél weinig van terug maar geeft wel nét even een echter effect aan het geheel.
Stap 8: Inkleuren;

Nadat de schaduw aangebracht is, komen we bij de tweede fase van het schilderen nl het inkleuren. (afb.12)

Hierbij gebruik je alleen de hoofdkleuren (savana bruin-groen-honing créme) zónder te mengen. Omdat tegellijm wat ruwer is, moet je tóch twee kleuren aanbrengen om alles dekkend te krijgen.

De schaduw lijnen zijn nu nog redelijk sterk aanwezig maar dat gaat dadelijk veranderen.

afb. 12

afb. 13

Stap 9: Diepte schilderen;

Als alles ingekleurd is, gaan we extra diepte aanbrengen in de stenen (afb.13). Hier voor maak ik 3 extra mengkleuren aan nl groen/wit , groen/honing creme én zwart/wit (grijs uiteraard)

Hier mee ga ik effect aanbrengen en naar mate de dekking vorderd meng ik alle kleuren telkens iets lichter aan door in het ene geval meer "wit" toe te voegen en in het andere geval "honing creme"

De truc is; Hoe lichter de kleur des te minder te gebruiken.

Het beste kan je de kwast nadat je in verf gedoopt hebt, even uitstippen op een stuk hout o.d. zodat je kwast eigenlijk weer bijna droog is. Het beste gebruik je daar bij ook een grotere kwast met wat langere haren. De droge kwast zet je afwisselend deppend en vegend op de achterwand.

Stap 10: Effecten schilderen;

Nu de stenen klaar zijn, ga ik verder met de wortels.

Dit geeft een klein probleempje daar deze er niet alleen bovenop liggen maar op sommige plaatsen zelfs helemaal vrij, zodat kleinere vissen er achter door kunnen zemmen, of ze gebruiken als schuilgelegenheid.

In het echt heb je diverse verschillende natuurlijke processen naast de gewonen natuurlijke effecten nl; rottingsprocessen, schimmels en aanvreting door dieren.


afb. 14

afb. 15
In een natuurgetrouwe nabootsing mogen deze natuurlijk niet ontbreken en hier maakt een zélf gemaakte achterwand duidelijk hét verschil met een fabrieksmatig vervaardigde achterwand !

Omdat decoratieverf geheel anders op droogt, heb ik besloten om de wanden éérst eens te laten drogen.

Nadat de achterwand geheel gedroogt zijn. Normaal binnen 12 uur maar voor de zekerheid neem ik zelf maar 3 dagen rust. Maar dat is meer omdat mijn handicaps het niet meer toe laat om nog verder te gaan, ondanks dat ik er al rekening mee gehouden had. Maar, daar gaat deze pagina niet over he.
Eindresultaat:

Na 3 dagen drogen heb ik de wanden rechtop gezet en het resultaat is verbluffend geworden (afb. 15 en 16), al zeg ik het zelf !

De kleuren zijn nog wel iets aan de heldere kant maar dat word uiteindelijk een héél stuk minder omdat er straks minder verlichting op staat, er uiteraard water vóór staat wat altijd iets weg kleurd én er zal uiteindelijk aanslag op komen wat je nooit kan voorkomen.

Als je té weinig kleurscontrast gebruikt, krijg je een een vage fletse achterwand die zijn effect mist.

afb. 16

afb. 16
3D:

Het aanbrengen van de verf, geeft al een dieptewerking. Maar daar naast heb ik duidelijk diepte aangetracht te brengen door dingen uit te snijden.

Nu is dat op foto erg moeilijk weer te geven maar als je hier naast kijkt en ik zeg dat het dikste deel slechts 5 cm is, zou je het dan geloven ? (afb.17)

Meer uitsnijding is te zien op afb. 17 en 18

Nu moet je het dadelijk in zijn totaal gaan zien. Er komen nl twee grote mangrove wortels voor te staan/liggen welke net boven het wateroppervlakte uit steken. Daar naast komt er een soort van kelp-achtige planten in te staan.

Maar voor het zo ver is, zal ik wel een aantal weekjes verder zijn, daar ik onlangs nog 2 kweekbakken heb gekregen incl. biologisch filter. Deze moeten éérst draaien, zodat mijn vissen daar tijdelijk ondergebracht kunnen worden, zodat ik het aquarium in alle rust kan gaan inrichten.


afb. 17



Foto`s van de uiteindelijke sytuatie volgen spoedig !

afb. 18
Slot woord;

Uiteindelijk heeft de gehele achterwand sléchts 65€ gekost !
Had ik géén tegellijm gebruikt, was ik met amper 45€ klaar geweest !

Als je Pur/pir isolatie platen gebruikt, en je brand deze licht na met een hobby brander, is geknoei met tegellijm totaal overbodig. Als je dan óók nog eens goede decoratieverf op waterbasis gebruikt, dan heb je absoluut géén last van evt nadelige neveneffecten !

Deze methoden is in den treuren en op héél grote schaal getest en het slechtste resultaat was dat in één geval na 5 jaar hier en daar lichte beschadigingen opgetreden waren. Máár dat was op basis van tempex ipv Pur/pir
Je kán de wanden nog verlijmen in je aquarium maar ik kies er voor om ze er los in te zetten !
Zodra ze er in staan, snijd ik wiggen van de zelfde pur/pir waar mee ik de achterwand op span. In de hoeken houden ze elkaar tegen en onder de bvodem, dus ze kunnen geen kant op. Je moet enkel zorgen dat er geen water of lucht achter geperst kan worden door je water en lucht voorzieningsbronnen.

Er ligt al weer een nieuw idee klaar, maar dat zal beslist zónder tegellijm plaats vinden !

Succes allen die zélf aan de slag gaan ;)